Euskara/Capítulo 06

En Galilibros, o Wikibooks en galego.
Saltar ata a navegación Saltar á procura
Galilibro MANUAL DE LINGUA VASCA (Índice orixinal) modificar
  • Introdución: Presentación xeral do vasco e dos capítulos
  • Capítulo 01: Pronuncia / Demostrativos en singular / [Vocabulario (1)] / Artigo definido / Verbo "ser/estar" (1): [izan: "ser" (1)]
  • Capítulo 02: Verbo "ser/estar" (2): [izan: "ser" (2)] / [Pronomes interrogativos (0)] / [Vocabulario (2)] / Tradución da preposición "en" [(1)]
  • Capítulo 03: [Tradución da preposición "en" (2)] / Tradución da preposición "de" de pertenza (xenitivo inanimado) / [Vocabulario (3)] / Demostrativos en plural / Adxectivos [(1)]
  • Capítulo 04: [Adxectivos (2)] / Días / Meses / Números (1)
  • Capítulo 05: [Números (2)] / Expresar unha data (1)
  • Capítulo 06: [Expresar unha data (2)] / Tradución da preposición "con" / Tradución da preposición "de" de pertenza (xenitivo animado) / A hora (1)
  • Capítulo 07: [A hora (2)] / Pronomes posesivos [(1)]
  • Capítulo 08: [Pronomes posesivos (2)] / Pronomes interrogativos [(1)] / Fórmulas de cortesía [(1)] / Partes do corpo
  • Capítulo 09: A familia / Negación [partitivo en francés] / Verbo "haber/ter" [ukan] (1)
  • Capítulo 10: [Verbo "haber/ter" [ukan] (2)] / [Demostrativos co verbo ukan] / Verbos en euskara [(1)]
  • Capítulo 11: [Verbos en euskara (2)] / Verbo en pasado / Verbo en presente
  • Capítulo 12: Verbo en futuro / Nominalización
  • Capítulo 13: Algúns verbos importantes
  • Capítulo 14: Fórmulas de cortesía [(2)] / Dirección e procedencia / Facer preguntas
  • Capítulo 15: Formas perifrásticas (analíticas ou compostas) e sintéticas (simples) / Exemplos de formas sintéticas usadas habitualmente
  • Capítulo 16: Verbo "ser/estar" (3): [egon: "estar"] / Obxecto indirecto
  • Capítulo 17: Primeiro texto / [Tradución do primeiro texto]
  • Capítulo 18: Finalidade: expresar "para" + infinitivo / Segundo texto: Carrapuchiño vermello (1) / [Tradución do segundo texto (1)]
  • Capítulo 19: Segundo texto: Carrapuchiño vermello (2) / [Tradución do segundo texto (2)] / [Despedida]

Suplemento á versión orixinal


Expresar unha data (2)[editar]

Particularidades:

  • Despois do ano, engádese -ko
  • Despois do ano, engádese -ren ou -ean (v. meses)
  • Despois do día do mes, engádese -(e)an
  • Despois do día da semana, engádese -(a)rekin

Entón "domingo 13 de decembro de 1998" diríase

1998-ko anbenduaren 13-an igandearekin,

que pronuciado sería

mila bederatzirehun ta laurogei ta hemezortziko abenduaren hamahiruan igandearekin.

Tradución da preposición "con"[editar]

Cómpre engadir -(a)rekin se o complemento é singular e -ekin se é plural.

  • gizonarekin: "co home"
  • gizonekin: "cos homes"

Tradución da preposición "de" de pertenza (xenitivo animado)[editar]

Cómpre engadir -(a)ren, prestando atención que só se utiliza para cousas vivas [animadas] como unha persoa, un peixe, un paxaro, etc.

  • gizonaren etxea: "a casa que pertence ó home", é dicir "a casa do home".

Noutros casos (cousas inanimadas), engadirase -ko (v. Tradución da preposición "de" de pertenza (xenitivo inanimado))

A hora (1)[editar]

A hora en euskara funciona como a hora en inglés, no senso de que vai en tramos de 12 horas. O vocabulario de base é:

tenorea hora substantivo feminino
goiz mañá (parte do día) substantivo feminino
goizeko da mañá locución adxectiva
arratsalde serán substantivo masculino
arratsaldeko do serán locución adxectiva
gau noite substantivo feminino
eguerdi mediodía substantivo masculino
gauerdi medianoite substantivo feminino
Zer ordu da? Que hora é? oración

Para responder esta pregunta, imos partir da formulación máis completa para rematar coa fórmula máis sinxela (a forma coloquial).


Ir ó capítulo seguinte